Ile daje ustawa

Wojewoda ma wydać decyzję o pobycie stałym w ciągu 6 miesięcy (art. 210 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach). Liczy się je nie od dnia złożenia wniosku, lecz od ostatniego z tych zdarzeń: wniosek bez braków formalnych (albo braki uzupełniono) i przedłożone dokumenty, których żądał wojewoda, albo upływ wyznaczonego na to terminu (art. 210 ust. 2). Dlatego komplet dokumentów od razu skraca sprawę: co dokładnie złożyć, opisaliśmy w artykule o dokumentach na pobyt stały. Jeśli odwołasz się od decyzji, Szef UdSC ma rozpatrzyć odwołanie w ciągu 90 dni (art. 210 ust. 3).

To termin dla urzędu, a nie obietnica dla ciebie. A teraz w ogóle nie obowiązuje.

Do 4 marca 2027 r. termin nie biegnie

Art. 100d specustawy ukraińskiej (brzmienie z 22.05.2026) stanowi: do 4 marca 2027 r. terminy w sprawach prowadzonych przez wojewodę o pobyt czasowy, pobyt stały i pobyt rezydenta długoterminowego UE nie rozpoczynają biegu, a te, które już biegły, zostały wstrzymane. Przepis dotyczy wszystkich spraw przed wojewodą, czyli także obywateli Białorusi, Gruzji czy USA, nie tylko Ukraińców.

Dwa kolejne ustępy tego samego artykułu:

  • do tej daty nie stosuje się przepisów o bezczynności organu ani obowiązku zawiadamiania o zwłoce; nie wymierza się grzywien i nie zasądza sum pieniężnych na rzecz wnioskodawcy za niewydaną decyzję (ust. 3);
  • zwłoka do tej daty nie jest podstawą do ponaglenia ani skargi na bezczynność lub przewlekłość (ust. 4).

Dlatego rady w stylu „żądaj odszkodowania za długie czekanie”, które można znaleźć w sieci, do 4 marca 2027 r. nie działają.

Ile czeka się naprawdę

Ogólnopolskich oficjalnych statystyk terminów nie ma. Najbliżej jest kontrola NIK z 11 grudnia 2025 r.: w próbie spraw Dolnośląskiego Urzędu Wojewódzkiego z lat 2022–2024 sprawy o pobyt stały trwały średnio ponad 9 miesięcy zamiast najwyżej pół roku, a niektóre ponad 3 lata i 7 miesięcy. To dane z jednego województwa, ale pokazują rząd wielkości.

Czekając na decyzję, masz czas na polski

Do obywatelstwa potrzebna jest znajomość polskiego na poziomie B1. Bot ćwiczy 750 pytań z historii, kultury i ustroju Polski w formie rozmowy z konsulem.

Wypróbuj w bocie →

Czy mój pobyt jest legalny, gdy czekam

Tak, jeśli wniosek złożono w czasie legalnego pobytu i nie ma braków formalnych (albo uzupełniono je w terminie). Wtedy pobyt uważa się za legalny od dnia złożenia wniosku do dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna (art. 206 ust. 1 pkt 2).

Potwierdzeniem nie jest już stempel w paszporcie, tylko zaświadczenie o złożeniu wniosku: po weryfikacji wniosku przez urząd pobierasz je z MOS i drukujesz (od 27 kwietnia 2026 r. wnioski składa się wyłącznie elektronicznie przez MOS).

Jeden wyjątek: pobytu nie uznaje się za legalny, jeśli postępowanie zawieszono na twój własny wniosek (art. 206 ust. 2). Zanim poprosisz o zawieszenie, weź to pod uwagę.

Co można zrobić w czasie czekania

  • Odpowiadaj na wezwanie w terminie. Jeśli wojewoda wzywa do przedłożenia dokumentów, daje na to co najmniej 14 dni od doręczenia wezwania (art. 203 ust. 2a). Dopóki dokumentów nie ma, 6 miesięcy nie zaczyna biec, więc zwłoka po twojej stronie wydłuża sprawę.
  • Zachowaj zaświadczenie. To twój dowód legalnego pobytu na cały czas trwania sprawy.
  • Po 4 marca 2027 r., gdy termin znów zacznie biec i upłynie, można wnieść ponaglenie: z uzasadnieniem, do Szefa UdSC za pośrednictwem wojewody (art. 37 § 1 i § 3 pkt 1 KPA; art. 22 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach). Ponaglenie wniesione przed upływem terminu pozostawia się bez rozpatrzenia (art. 37 § 3a KPA). Jest jeszcze skarga do sądu administracyjnego na bezczynność, ale to osobna procedura na podstawie innej ustawy.

Dlaczego każdy miesiąc czekania liczy się dla obywatelstwa

Okres do obywatelstwa liczy się od zezwolenia, a nie od wniosku. Jeśli pobyt stały dostajesz na podstawie Karty Polaka albo polskiego pochodzenia, uznanie za obywatela jest możliwe po roku nieprzerwanego pobytu na tym zezwoleniu i ze znajomością polskiego na poziomie B1 (art. 30 ust. 1 pkt 7 i ust. 2 ustawy o obywatelstwie polskim). Na zasadach ogólnych, w tym przy pobycie stałym bez Karty Polaka, potrzeba 3 lat, stabilnego dochodu, tytułu do mieszkania i B1 (art. 30 ust. 1 pkt 1). Pół roku zwłoki z decyzją to więc pół roku później obywatelstwo.

To prawo obowiązujące na 29.09.2026. W Sejmie są projekty, które wydłużają te okresy, ale ustawą nie zostały. Jak wygląda cała droga od karty pobytu do paszportu, opisaliśmy w artykule od karty pobytu do obywatelstwa, a czy będzie test, w artykule o teście na obywatelstwo.

Źródła

Najczęstsze pytania

Ile czeka się na decyzję o pobycie stałym w 2026 r.?

Według ustawy 6 miesięcy, ale do 4 marca 2027 r. termin nie biegnie (art. 100d specustawy ukraińskiej). W praktyce na Dolnym Śląsku średnio ponad 9 miesięcy (NIK, 2025).

Czy wstrzymanie terminów dotyczy osób spoza Ukrainy?

Tak. Art. 100d dotyczy wszystkich spraw wojewody o pobyt czasowy, stały i rezydenta długoterminowego UE.

Czy można dostać odszkodowanie za długie czekanie?

Do 4 marca 2027 r. nie: art. 100d ust. 3 wyklucza zasądzanie sum pieniężnych na rzecz wnioskodawcy za zwłokę.

Czy mój pobyt jest legalny, gdy czekam na decyzję?

Tak, jeśli wniosek złożono w czasie legalnego pobytu i bez braków formalnych (art. 206). Potwierdzenie: zaświadczenie z MOS.

Kiedy można wnieść ponaglenie?

Dopiero gdy termin upłynie: zacznie biec po 4 marca 2027 r., a 6 miesięcy liczy się od ostatniego ze zdarzeń z art. 210 ust. 2. Wnosi się je do Szefa UdSC za pośrednictwem wojewody.

Czy czekanie opóźnia obywatelstwo?

Tak: rok (przy Karcie Polaka) albo trzy lata (zasady ogólne) liczy się od zezwolenia na pobyt stały, a nie od wniosku.

Redakcja PLTest

Przygotowujemy materiały na podstawie oficjalnych źródeł — Ustawy o Karcie Polaka, wyjaśnień MSZ i gov.pl — i sprawdzamy każdy fakt prawny przed publikacją. Pytania w bazie PLTest są zweryfikowane na doświadczeniu setek użytkowników, którzy już przeszli rozmowę z konsulem.